{"id":659,"date":"2026-08-04T16:59:53","date_gmt":"2026-08-04T14:59:53","guid":{"rendered":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/?p=659"},"modified":"2026-08-04T17:16:48","modified_gmt":"2026-08-04T15:16:48","slug":"zachowek-a-darowizna-czy-mozna-zadac-zaplaty-od-osoby-ktora-otrzymala-mieszkanie-lub-dzialke","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/zachowek-a-darowizna-czy-mozna-zadac-zaplaty-od-osoby-ktora-otrzymala-mieszkanie-lub-dzialke\/","title":{"rendered":"Zachowek a darowizna – czy mo\u017cna \u017c\u0105da\u0107 zap\u0142aty od osoby, kt\u00f3ra otrzyma\u0142a darowizn\u0119?"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Po \u015bmierci bliskiej osoby cz\u0119sto okazuje si\u0119, \u017ce najwa\u017cniejszy sk\u0142adnik jej maj\u0105tku – mieszkanie, dom albo dzia\u0142ka – zosta\u0142 wcze\u015bniej przekazany jednemu z cz\u0142onk\u00f3w rodziny. Pozostali spadkobiercy mog\u0105 w\u00f3wczas odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce skoro w spadku formalnie nic nie pozosta\u0142o, nie maj\u0105 ju\u017c prawa do \u017cadnego rozliczenia. Nie zawsze jest to prawda. Darowizna dokonana za \u017cycia spadkodawcy mo\u017ce zosta\u0107 uwzgl\u0119dniona przy obliczaniu zachowku.<\/p>\n\n\n\n

Najwa\u017cniejsze: <\/strong>sama darowizna wyczerpuj\u0105ca mas\u0119 spadkow\u0105 nie oznacza automatycznie, \u017ce osoby uprawnione trac\u0105 mo\u017cliwo\u015bci dzia\u0142ania.<\/p>\n\n\n\n

Komu przys\u0142uguje prawo do zachowku?<\/h2>\n\n\n\n

Prawo do zachowku przys\u0142uguje zst\u0119pnym spadkodawcy, ma\u0142\u017conkowi oraz rodzicom spadkodawcy – pod warunkiem, \u017ce dana osoba by\u0142aby powo\u0142ana do spadku z ustawy.<\/p>\n\n\n\n

    \n
  • co do zasady zachowek wynosi po\u0142ow\u0119 warto\u015bci udzia\u0142u, kt\u00f3ry przypad\u0142by uprawnionemu przy dziedziczeniu ustawowym;<\/li>\n\n\n\n
  • je\u017celi uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo uprawnionym zst\u0119pnym jest osoba ma\u0142oletnia, zachowek wynosi dwie trzecie warto\u015bci udzia\u0142u ustawowego;<\/li>\n\n\n\n
  • zachowek jest zasadniczo roszczeniem o zap\u0142at\u0119 pieni\u0119dzy, a nie \u017c\u0105daniem przeniesienia w\u0142asno\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

    Czy darowizna wlicza si\u0119 do zachowku?<\/h2>\n\n\n\n

    Przy obliczaniu zachowku do warto\u015bci spadku dolicza si\u0119 – z wyj\u0105tkami przewidzianymi w Kodeksie cywilnym – darowizny dokonane przez spadkodawc\u0119. Dlatego nieruchomo\u015b\u0107 przekazana jednemu dziecku jeszcze za \u017cycia rodzica mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na wysoko\u015b\u0107 zachowku nale\u017cnego pozosta\u0142ym dzieciom.<\/p>\n\n\n\n

    Regu\u0142a 10 lat nie dzia\u0142a jednak w ka\u017cdej sprawie. Darowizny dokonanej przed wi\u0119cej ni\u017c dziesi\u0119ciu laty, licz\u0105c wstecz od \u015bmierci spadkodawcy, nie dolicza si\u0119, je\u017celi zosta\u0142a dokonana na rzecz osoby nieb\u0119d\u0105cej spadkobierc\u0105 ani osob\u0105 uprawnion\u0105 do zachowku. Przy ocenie tej przes\u0142anki znaczenie ma sytuacja istniej\u0105ca w chwili otwarcia spadku. Sam fakt, \u017ce obdarowany jest krewnym spadkodawcy albo nale\u017cy do kr\u0119gu potencjalnych spadkobierc\u00f3w, nie zawsze wystarcza do doliczenia darowizny dokonanej ponad dziesi\u0119\u0107 lat wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n

    Nie uwzgl\u0119dnia si\u0119 natomiast drobnych darowizn zwyczajowo przyj\u0119tych w danych stosunkach, takich jak typowe prezenty rodzinne. Przekazanie mieszkania, domu lub dzia\u0142ki co do zasady nie b\u0119dzie jednak uznane za drobn\u0105 darowizn.<\/p>\n\n\n\n

    Samo doliczenie darowizny do substratu zachowku nie oznacza automatycznie, \u017ce roszczenie nale\u017cy od razu skierowa\u0107 przeciwko obdarowanemu<\/strong>. Na podstawie art. 1000 \u00a7 1 i 2 k.c. obdarowany odpowiada wtedy, gdy uprawniony nie mo\u017ce otrzyma\u0107 nale\u017cnego zachowku od spadkobiercy lub osoby, na kt\u00f3rej rzecz ustanowiono zapis windykacyjny. Odpowiedzialno\u015b\u0107 obdarowanego jest ponadto ograniczona do granic wzbogacenia b\u0119d\u0105cego skutkiem darowizny. Je\u017celi obdarowany sam jest uprawniony do zachowku, ponosi on odpowiedzialno\u015b\u0107 wzgl\u0119dem innych uprawnionych do zachowku tylko do wysoko\u015bci nadwy\u017cki przekraczaj\u0105cej jego w\u0142asny zachowek.<\/p>\n\n\n\n

    Jak ustala si\u0119 warto\u015b\u0107 darowizny?<\/h2>\n\n\n\n

    Warto\u015b\u0107 przedmiotu darowizny ustala si\u0119 wed\u0142ug stanu nieruchomo\u015bci z chwili dokonania darowizny, ale wed\u0142ug cen z chwili ustalania zachowku. Ma to du\u017ce znaczenie
    w sprawach dotycz\u0105cych nieruchomo\u015bci przekazanych wiele lat wcze\u015bniej. S\u0105d bada wi\u0119c, jaki by\u0142 stan domu, mieszkania lub dzia\u0142ki w dniu darowizny, a nast\u0119pnie odnosi ten stan do aktualnych cen rynkowych. W razie sporu warto\u015b\u0107 najcz\u0119\u015bciej ustala bieg\u0142y rzeczoznawca maj\u0105tkowy.<\/p>\n\n\n\n

    Przedawnienie roszcze\u0144<\/h2>\n\n\n\n

    Roszczenia o zachowek s\u0105 ograniczone terminami przedawnienia. Roszczenie przeciwko osobie zobowi\u0105zanej do uzupe\u0142nienia zachowku z tytu\u0142u otrzymanej darowizny przedawnia si\u0119 co do zasady po pi\u0119ciu latach od otwarcia spadku, czyli od \u015bmierci spadkodawcy. W sprawach kierowanych przeciwko spadkobiercy spos\u00f3b liczenia terminu mo\u017ce zale\u017ce\u0107 mi\u0119dzy innymi od tego, czy pozostawiono testament i kiedy zosta\u0142 on og\u0142oszony. Z tego powodu z analiz\u0105 sprawy nie nale\u017cy zwleka\u0107.<\/p>\n\n\n\n

    Przed wyst\u0105pieniem z wezwaniem do zap\u0142aty albo pozwem, w toku analizy sprawy nale\u017cy przeanalizowa\u0107 przede wszystkim:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    • postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku albo akt po\u015bwiadczenia dziedziczenia;<\/li>\n\n\n\n
    • testament, je\u017celi zosta\u0142 sporz\u0105dzony;<\/li>\n\n\n\n
    • umow\u0119 darowizny, ksi\u0119g\u0119 wieczyst\u0105 nieruchomo\u015bci;<\/li>\n\n\n\n
    • informacje o pozosta\u0142ym maj\u0105tku i ewentualnych d\u0142ugach spadkowych;<\/li>\n\n\n\n
    • informacje dotycz\u0105ce innych darowizn dokonanych przez spadkodawc\u0119;<\/li>\n\n\n\n
    • dane pozwalaj\u0105ce oszacowa\u0107 stan i warto\u015b\u0107 nieruchomo\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n

      Pomoc prawna w sprawach o zachowek – Libi\u0105\u017c, Chrzan\u00f3w, O\u015bwi\u0119cim, Trzebinia, Jaworzno i okolice<\/h2>\n\n\n\n

      Pomoc prawna w sprawach o zachowek – Libi\u0105\u017c, Chrzan\u00f3w i okolice<\/h1>\n\n\n\n

      Kancelaria Radcy Prawnego Micha\u0142a Kleszcza w Libi\u0105\u017cu prowadzi sprawy o zachowek, rozliczenie darowizn oraz inne spory spadkowe. Pomoc prawna jest \u015bwiadczona dla klient\u00f3w z Libi\u0105\u017ca, Chrzanowa, Trzebini, O\u015bwi\u0119cimia, Olkusza, Alwerni, Zatora, Wadowic, Jaworzna, \u017barek, Che\u0142mka, Bol\u0119cina, Podolsza, Krzeszowic, M\u0142oszowej oraz okolicznych miejscowo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

      Kancelaria Radcy Prawnego Micha\u0142 Kleszcz
      Libi\u0105\u017c, ul. Dzia\u0142kowa 2A | tel. 730 109 703 | www.radcakleszcz.pl<\/strong><\/p>\n\n\n\n

      <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Po \u015bmierci bliskiej osoby cz\u0119sto okazuje si\u0119, \u017ce najwa\u017cniejszy sk\u0142adnik jej maj\u0105tku – mieszkanie, dom albo dzia\u0142ka – zosta\u0142 wcze\u015bniej przekazany jednemu z cz\u0142onk\u00f3w rodziny. Pozostali spadkobiercy mog\u0105 w\u00f3wczas odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce skoro w spadku formalnie nic nie pozosta\u0142o, nie maj\u0105 ju\u017c prawa do \u017cadnego rozliczenia. Nie zawsze jest to prawda. Darowizna dokonana za \u017cycia […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[1,7],"tags":[106,173,175,105,107,134,435,311,204,109,108,110,436,433,434,367,428,427,366,432,368,431,426,430,429],"class_list":["post-659","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized","category-prawocywilne","tag-prawnik-chrzanow","tag-prawnik-jaworzno","tag-prawnik-krzeszowice","tag-prawnik-libiaz","tag-prawnik-oswiecim","tag-prawnik-trzebinia","tag-prawo-do-zachowku-chrzanow","tag-radca-prawny-alwernia","tag-radca-prawny-chelmek","tag-radca-prawny-chrzanow","tag-radca-prawny-libiaz","tag-radca-prawny-oswiecim","tag-zachowek","tag-zachowek-alwernia","tag-zachowek-chelmek","tag-zachowek-chrzanow","tag-zachowek-jaworzno","tag-zachowek-krzeszowice","tag-zachowek-libiaz","tag-zachowek-myslowice","tag-zachowek-oswiecim","tag-zachowek-sucha-beskidzka","tag-zachowek-trzebinia","tag-zachowek-wadowice","tag-zachowek-zator"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/659","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=659"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/659\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":668,"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/659\/revisions\/668"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=659"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=659"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radcakleszcz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=659"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}